Kort antwoord
Matcha en hojicha komen van dezelfde theeplant, Camellia sinensis, maar worden gemaakt van een ander deel van de oogst en via een ander proces. Matcha bestaat uit jong blad dat vóór de oogst in de schaduw groeit en daarna ongeroosterd zeer fijn wordt gemalen.
Hojicha wordt meestal gemaakt van ouder blad of steeltjes die in de volle zon zijn geteeld, vervolgens worden geroosterd en pas daarna tot poeder kunnen worden vermalen. Daardoor verschillen beide theesoorten duidelijk in smaak, kleur en cafeïnegehalte.
Waarom hojicha eigenlijk geen geroosterde matcha is
Hojicha wordt in winkels en horeca vaak omschreven als ‘geroosterde matcha’. Dat maakt het verschil voor een consument snel begrijpelijk, maar technisch klopt die benaming niet helemaal. Matcha wordt gemaakt van tencha, een speciaal verwerkt blad dat na schaduwteelt wordt gestoomd, gedroogd en zeer fijn gemalen. Het eindproduct is een poeder met een bijzonder fijne structuur.
Dat poeder kun je niet simpelweg daarna roosteren om hojicha te maken. Bij de temperaturen die voor het roosteren van thee worden gebruikt, zou zo'n fijn poeder gemakkelijk verbranden. Bij hojicha vindt het roosteren daarom plaats terwijl het blad of de steeltjes nog ongemalen zijn. Pas na het roosteren kan het materiaal worden vermalen tot hojichapoeder voor bijvoorbeeld thee of een latte.
Matcha
Hojicha
Verschil in smaak en kleur
Ook zonder het productieproces te kennen, zijn beide gemakkelijk van elkaar te onderscheiden. Het roosteren verandert zowel de kleur als het smaakprofiel aanzienlijk.
Matcha
Felgroen, fris, grasachtig en licht bitter.
Hojicha
Roodbruin, warm, nootachtig en licht zoet.
Die verschillen maken ze geschikt voor andere toepassingen. Matcha geeft een uitgesproken groene theesmaak aan water, melk en desserts. Hojicha past juist goed bij bereidingen waarin een zachtere, geroosterde smaak gewenst is.
Hoe zit het met cafeïne?
Hojicha bevat doorgaans aanzienlijk minder cafeïne dan matcha. Dat heeft te maken met de gebruikte bladeren en steeltjes en met het roosteren. Bij matcha drink je bovendien het volledige fijngemalen blad op, waardoor je ook de stoffen uit dat blad binnenkrijgt. Lees meer over de hoeveelheid cafeïne per kopje.
Matcha en hojicha komen allebei van de theeplant (Camellia sinensis). Drink je verspreid over de dag 2 à 3 koppen thee, dan helpt het blad van de theeplant fris en alert te blijven~. Zoek je daarbij bewust een thee met meer cafeïne, dan ligt matcha meer voor de hand.
~ Gezondheidsclaim in afwachting van goedkeuring door de Europese Commissie.
Wanneer kies je matcha en wanneer hojicha?
De keuze hangt vooral af van smaak, cafeïne en het moment van de dag. Matcha past goed bij een moment waarop je bewust een cafeïnehoudende thee wilt drinken en houdt zijn uitgesproken frisse karakter ook in een latte. Hojicha is door zijn geroosterde, zachtere smaak en lagere cafeïnegehalte juist prettig wanneer je minder cafeïne wilt, bijvoorbeeld later op de dag.
Je kiest dus niet tussen een ‘goede’ en een ‘slechte’ variant. Het zijn twee verschillende Japanse theeproducten met ieder een eigen grondstofkeuze, verwerking en smaakprofiel.